English
Stichting
Stichting
Organisatie

Kunstfort: het initiatief

Het Kunstfort bij Vijfhuizen is opgericht als stichting in 2001. Stichting Kunstfort Activiteiten en Stichting Kunstfort Beheer treden gezamenlijk op als het Kunstfort. Een groep kunstenaars, architecten en liefhebbers nam het initiatief om het historische Fort bij Vijfhuizen te restaureren en nieuwe functie te geven als 'Kunstfort': een locatie voor hedendaagse kunst en cultuur.

Nu kan iedereen vrij wandelen over het terrein. Bezoekers kunnen de tentoonstellingen bezoeken, een workshop volgen en van de omgeving genieten.
Naast het forteiland verrezen ook 12 atelierwoningen. Zo is een kleine gemeenschap gecreëerd. Het Fort bij Vijfhuizen is nu een levendige en inspirerende plek waar tentoonstellingen plaatsvinden, gewoond en gerecreëerd wordt.

Het Fort bij Vijfhuizen is gelegen aan de westrand van de Haarlemmermeer tussen Haarlem en Hoofddorp. Het maakt deel uit van de Stelling van Amsterdam, die tussen ongeveer 1880 en 1920 werd aangelegd als verdedigingsgordel rond onze hoofdstad. Kort na 1950 raakte het fort in onbruik als verdedigingswerk. De Stichting Kunstfort Vijfhuizen werkte sinds maart 2000 aan het plan om van het Fort bij Vijfhuizen, een centrum voor hedendaagse beeldende kunst te maken. De realisering van het plan werd mede gefinancierd door de provincie Noord-Holland via een bijdrage uit het Fonds Investeringen Noord-Holland (FINH). Start van restauratie en bouw was in november 2003.

Het Kunstfort is gelegen in de Haarlemmermeer in het hart van de Randstad, binnen de driehoek Amsterdam-Hoofddorp-Haarlem. Het oorspronkelijke fort werd gebouwd als deel van een waterlinie, een stelsel van forten, dijken, sluizen en waterwegen dat tussen 1880 en 1920 in een ruime kring werd aangelegd rond Amsterdam. Het fort heeft zijn militaire functie nooit waargemaakt. vernieuwingen in de oorlogsvoering, in het bijzonder de introductie van het vliegtuig als wapen en zwaardere granaten, maakten het fort al verouderd voor het in gebruik kon worden genomen.

Een aantal mensen heeft in 2001 de ideële Stichting Kunstfort Vijfhuizen opgericht en het fort van de gemeente overgenomen voor een symbolisch bedrag. Vervolgens zijn er 12 atelierwoningen op het terrein gebouwd. De verkoop van de huizen is in de restauratie van het fort is gestoken. De provincie Noord-Holland heeft daarnaast € 1,6 miljoen bijgedragen aan de restauratie. In 2005 was het geheel gerestaureerde fort gereed. De vergrootte fortomgeving omvat twaalf nieuwe atelierwoningen en een rij met zes starterswoningen, een Genieloods (de voormalige opslagplaats van het verdragend geschut) en het met twee grachten omsloten forteiland met daarop een omvangrijk fort van steen en beton. Het fort herbergt sinds de restauratie tentoonstellingsruimten (een poterne en verschillende kleinere ruimten), ateliers waaronder tevens gastateliers, kunstenaarsverblijven, en een restaurant. Ook de buitenruimte van het fort is sinds 2002 een belangrijke  plaats voor tijdelijke en permanente kunst en de ruimte wordt dan ook veelvuldig gebruikt door kunstenaars én publiek.